Στο νησάκι Bαρδιάνοι

Πήγαμε το Σάββατο 13 Ιουλίου 2013. Από το 1986 καθιερώθηκε και γίνεται κάθε χρόνο τον Ιούλιο μία λειτουργία στην εκκλησία της Παναγίας Ευαγγελίστριας που βρίσκεται στο νησάκι Βαρδιάνοι, ανοικτά του κόλπου του Αργοστολίου. Ετσι το Σάββατο πρωί 13 Ιουλίου 2013 και με προτροπή του παπά Γιάννη Μεσολωρά επισκεφθήκαμε το νησάκι Βαρδιάνοι καμιά δεκαπενταριά Φραγκάδες, ντόπιοι και ξενιτεμένοι, σχετικά πολλοί αφού το σύνολο των επισκεπτών της 13-7-2013 ήταν 60-70 άτομα. Το σκάφος που μετέφερε τον κόσμο στους Βαρδιάνους έκανε ένα δρομολόγιο από το Αργοστόλι (ώρα 08.00') και ένα από το Ληξούρι, η δε επιστροφή έγινε το απομεσήμερο.

Λειτούργησαν στους Βαρδιάνους, στην εκκλησία της Ευαγγελίστριας, 3 παπάδες:

• O παπά Νικόλαος Σωτήρας, ένας vioς ακούραστος και με μεγάλη διάθεση προσφοράς ιερέας που έχει ενορία στο Ληξούρι, στον ναό Αγίου Νικολάου και Αναλήψεως.

• O παπά Χαράλαμπος Μαρκέτος, ένα έμπειρος ιερέας ενδιαφερόμενος κι αυτός πολύ για την διατήρηση της εκκλησιαστικής παράδοσης, που έχει ενορία στο Ληξούρι, στον ναό του Παντοκράτορος.

• O χωριανός μας παπά Γιάννης Μεσολωράς, που έχει ενορία στο Αργοστόλι, στον άγιο Σπυρίδωνα, με πολλή όπως πάντα θέληση να συμβάλλει στην κινητοποίηση για ό,τι ιερό και σημαντικό.

Για μένα η επίσκεψη στους Βαρδιάνους ήταν ένα όνειρο ζωής, το οποίο μπόρεσα να πραγματοποιήσω στα ...66 μου χρόνια! Πάλι καλά.

Από πολύ μικρός έβλεπα αυτό το στενόμακρο νησάκι από τα Φραγκάτικα βουνά (από το Φάλαγγα, από το Κουλούμι, από την τοποθεσία Σχοινιάς όπου είχαμε αμπέλι) και φανταζόμουνα ότι ήταν ...καράβι, αλλά όσο κι αν έβαζα σημάδι αυτό έμενε ακίνητο, ενώ τα άλλα καράβια περνούσαν και έφευγαν! Αργότερα έμαθα ότι δεν ήταν καράβι, αλλά νησί, διακρίνεται μάλιστα ο φάρος στην αριστερή του άκρη.

Θέση, μένεθος και μορφολογία του νησιού. Το νησί Βαρδιάνοι απέχει 5 ναυτικά μίλια νότια από το λιμάνι του Ληξουρίου και 7 ναυτικά μίλια από το λιμάνι του Αργοστολίου. Γεωλογικά αποτελεί φυσική προέκταση της χερσονήσου Παλικής, τα ενδιάμεσα τμήματα των πετρωμάτων καταβυθίστηκαν είτε διαβρώθηκαν από τη θάλασσα. Εκκλησιαστικά είναι μετόχι της Movnς Κηπουραίων της Παλικής, της Κοινότητας Καμιναράτων.

Από την περιοχή του Αργοστολίου το νησί φαίνεται ότι είναι στενόμακρο στα σίγουρα. Αλλά το σχήμα του δεν είναι ακριβώς έτσι, είναι μάλλον ένα τετράγωνο με πλευρά μισό χιλιόμετρο και ένα στενόμακρο ακρωτήρι προς τα ΒΔ άλλο μισό χιλιόμετρο. Το συνολικό μήκος του νησιού είναι περί τα 1.100 μέτρα με άξονα από ΒΔ προς ΝΑ. Στο βόρειο ήμισυ το μέσο πλάτος είναι μόνο 100 μέτρα περίπου, ενώ στο νότιο ήμισυ πλαταίνει απότομα και το μέσο πλάτος είναι περί τα 500 μέτρα. Το έδαφος είναι επίπεδο με ύψος 15-20 μέτρα προς τα βόρεια και κατωφέρεια προς τα νοτιοανατολικά όπου καταλήγει σε ύψος 2-3 μέτρα ή και λιγότερο.

Η εκκλησία της Παναγίας Ευγγελίστριας κτίστηκε στη μέση του νησιού, ενώ στη ΝΑ χαμηλή άκρη είναι ο Φάρος, μια τσιμέντινη κατασκευή ύψους κάπου 12 μέτρων. Μία πρόχειρη ξύλινη αποβάθρα στην περιοχή της εκκλησιάς βοηθάει την προσέγγιση, δίπλα εκεί υπάρχει και μικρή αμμουδιά για κολύμβηση στα ολοκάθαρα νερά. Oλο βέβαια το χαμηλό αυτό νησί είναι θαλασσόδαρτο και εκτεθειμένο στην επήρεια των ανέμων, όλη η νότια και δυτική ακτή έχει αφιλόξενα αιχμηρά βράχια. Παρά ταύτα τουλάχιστον η μισή έκταση του νησιού καλλιεργείτο με όσπρια και σιτηρά, ιδίως προς τη μέση και στο νότιο μέρος, υπάρχουν εκεί ακόμη οι λιθιές που χωρίζουν τα χωράφια του. Σήμερα το έδαφος καλύπτεται από αχεροστουβιές και άλλα φρύγανα, γλυκόριζο, σχίνα, κ.άλ. γενικά όμως ξεραΐλα επικρατεί. Τα μόνα δέντρα που υπάρχουν στους Βαρδιάνους, εκτός από μικρές βρωμοκαρυδιές είναι και 4-5 πεύκα γύρω από την εκκλησιά, όπου υπάρχουν και 3 στέρνες με λιθοδομή εσωτερικά. Αγρια κουνέλια επιζούν στο νησί, τα είχαν φέρει και ξαμολήσει Ληξουριώτες, μπόρεσαν να πολλαπλασιαστούν παρά την ξηρασία και το κυνήγι από πουλιά και ανθρώπους.

Η Μονή Ευαγγελίστριας των Βαρδιάνων. Η λέξη Βαρδιάνοι έχει βενετική ετυμολογία και σημαίνει φρουροί, σκοποί, ο τόπος με τις σκοπιές. Πράγματι το νησί έχει στρατηγική σημασία αφού δεσπόζει στο άνοιγμα του κόλπου του Αργοστολίου ώστε εύκολα από αυτό μπορείς να ελέγξεις την θαλάσσια πρόσβαση στο Ληξούρι και στο Αργοστόλι.

Στους Βαρδιάνους υπήρχε η Μονή της Παναγίας Ευαγγελίστριας, από την εποχή της Ενετοκρατίας. Μετά την κυρίευση του Χάνδακα (Ηράκλειου) το 1669 από τους Τούρκους, πολλοί Κρήτες πρόσφυγες ήρθαν στην Κεφαλονιά. Oπως αναφέρει ο Γεώργιος Μοσχόπουλος στην ΙΣΤOΡΙΑ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛOΝΙΑΣ (τόμος Α' σελ. 156-157, Αθήνα 1985) «Εvας ιερομόναχος, ο Φιλόθεος Πρεντζιβάλης, καταφεύγει στη Μονή Ευαγγελίστριας, στο νησάκι Βαρδιάνοι, όπου στις 20 Φεβρουαρίου 1670 προσηλώνεται ως συνάδελφος».

O παπά Χαράλαμπος Μαρκέτος μας είπε στις 13-7-2013, στο λόγο του προς το εκκλησίασμα, ότι το νησί Βαρδιάνοι είναι μετόχι της Μονής Κηπουραίων του Ληξουρίου από το έτος 1767, μετά από μεγάλο σεισμό. O ναός με τα κελιά των μοναχών είχε κτιστεί παλιότερα, ιδρύθηκε η Μονή της Ευαγγελίστριας το 1669. Σήμερα, τόνισε ο παπά Χ. Μαρκέτος, εδώ φυλάμε Θερμοπύλες, θέλουν να κάνουν το νησί τόπο γυμνισμού! Είναι όμως ιερός ο τόπος αυτός και όσο ανήκει στην εκκλησία ανήκει σε όλους. Γι’ αυτό και παρά τις δυσκολίες είναι σημαντικό να ερχόμαστε να ιερουργούμε εδώ στην Ευαγγελίστρια των Βαρδιάνων, ο κόσμος μας ακολουθεί με ζήλο και όλο περισσότεροι ερχόμαστε, διασφαλίζοντας έτσι το μέρος.

Ευχαριστούμε και τους τρεις Ιερείς που μας κινητοποίησαν και επισκεφθήκαμε τους Βαρδιάνους. Ευχαριστούμε και τους Φραγκάδες που ήρθαν και έκαναν αισθητή την παρουσία του χωριού μας, καθώς και τον Χαράλαμπο Αμούργη και τον Γεράσιμο Φαμπιάτο που μας έδωσαν τις φωτογραφίες για δημοσίευση.

Aπό την Eφημερίδα «Φραγκάτα»